ABD-İsrail İran'a saldırdı! Dünyadan peş peşe açıklamalar geldi
ABD ve İsrail'in dün sabah saatlerinde İran'a saldırmasının ardından İran, ABD'nin Orta Doğu'daki üslerine geniş çaplı bir saldırı başlattı. Orta Doğu'da yükselen tansiyonun ardından dünyadan açıklamalar gelmeye başladı. Rusya, "Durumun derhal diplomatik çözüm yoluna geri döndürülmesini talep ediyoruz" ifadelerini kullanırken, NATO gelişmelerin takip edildiğini belirtti. İspanya Başbakanı Sanchez, İran'a saldırı başlatan ABD ve İsrail'in tek taraflı askeri harekatına karşı olduklarını bildirdi.
ABD'nin İran'a yönelik başlattığı operasyonun ardından İran da bölgedeki ABD üslerini hedef almaya başladı. Orta Doğu'da yükselen tansiyonun ardından dünyadan açıklamalar gelmeye başladı.
Rusya Dışişleri Bakanlığı, ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırıları hakkında, "Özellikle endişe verici olan, ABD'nin son aylarda dünya düzeninin uluslararası temellerine indirdiği istikrarsızlaştırıcı darbeliğin sert niteliğidir" açıklamasında bulundu. Bakanlık açıklamasında, "Durumun derhal diplomatik çözüm yoluna geri döndürülmesini talep ediyoruz" dedi.
UMMAN DIŞİŞLERİ BAKANI: HAYAL KIRIKLIĞINA UĞRADIM
İran-ABD müzakerelerinin arabulucusu Umman Dışişleri Bakanı Bedr bin Hamed el-Busaidi, müzakereler devam ederken İsrail ve ABD'nin İran'a saldırılar başlatmasında "hayal kırıklığına uğradığını" belirtti.
Dışişleri Bakanı Busaidi, İsrail ve ABD'nin İran'a saldırılarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
İran-ABD müzakerelerinin arabulucusu Ummanlı Bakan, "Hayal kırıklığına uğradım. Aktif ve ciddi müzakereler bir kez daha baltalandı. Bu durum ne Amerika Birleşik Devletleri'nin çıkarlarına ne de küresel barışa hizmet ediyor. Ve acı çekecek masumlar için dua ediyorum. Amerika Birleşik Devletleri'ni daha fazla bu işe bulaşmamaya çağırıyorum. Bu sizin savaşınız değil." ifadelerini kullandı.
FRANSA
Fransa lideri Macron, "İran rejiminin şunu anlaması gerek: Nükleer program ve balistik füze programından vazgeçip müzakerelere geri dönmekten başka bir yol yok" dedi.
İranlıların geleceklerini kendi elleriyle şekillendirmeleri gerektiğini söyleyen Macron, "Avrupalı ve Orta Doğulu dostl liderlerle temas halindeyim. İslami rejimin katliamları itibarlarını yitirmelerine neden oluyor ve halkın söz sahibi olmasının gerekliliğini gösteriyor. Fransa, en yakın dostlarının talep etmesi halinde onları korumak için gerekli kaynakları sevk etmeye hazır" dedi.
ÇİN'DEN AÇIKLAMA
Çin, ABD ve İsrail'in İran'a yönelik başlattığı saldırıların ardından İran'ın egemenliğine, güvenliğine ve toprak bütünlüğüne saygı gösterilmesi gerektiğini bildirdi.
Çin Dışişleri Bakanlığından yapılan yazılı açıklamada, Pekin yönetiminin İran’a yönelik ABD-İsrail saldırıları nedeniyle son derece endişeli olduğu belirtildi.
Taraflara askeri eylemelere son verme çağrısı yapılan açıklamada, "İran'ın egemenliğine, güvenliğine ve toprak bütünlüğüne saygı gösterilmeli." ifadesine yer verildi.
İTALYA
İtalya Başbakanı Giorgia Meloni'nin ofisi, İran'ın sivil halkıyla dayanışma içinde olduğunu ifade ederek, sivil ve siyasi haklara saygı taleplerinin devam ettiğini belirtti. Meloni'nin ofisinden yapılan açıklamada, Meloni'nin gerilimleri azaltma çabalarını desteklemek için müttefikler ve bölgesel liderlerle istişarede bulunacağını da eklendi.
İSPANYA
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, İran'a saldırı başlatan ABD ve İsrail'in tek taraflı askeri harekatına karşı olduklarını bildirdi.
Sanchez, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı yazılı açıklamada, "ABD ve İsrail'in tek taraflı askeri harekatını reddediyoruz. Bu harekat, gerilimi tırmandırıyor ve daha belirsiz ve düşmanca bir uluslararası düzene katkıda bulunuyor. İran rejiminin ve Devrim Muhafızlarının eylemlerini de reddediyoruz. Orta Doğu'da uzun süreli ve yıkıcı bir savaşa daha tahammül edemeyiz." ifadelerini kullandı.
Avustralya Başbakanı Anthony Albanese, ülkesinin "İran'ın cesur halkının baskıya karşı mücadelesinde yanında olduğunu" ve İran'ın nükleer silah edinmesini engelleme çabalarında ABD'yi desteklediğini söyledi.
İngiltere Hükümeti Sözcüsü, ülkenin "daha geniş bir bölgesel çatışmaya dönüşmesini istemediğini" belirterek, "çıkarlarımızı korumaya hazırız" dedi.
NATO'dan yapılan açıklamada "Bölgedeki gelişmeleri yakından takip ediyoruz" denildi.
Belçika Dışişleri Bakanı Prevot ise, "İran halkı, hükümetlerinin tercihlerinin bedelini ödememeli" açıklamasında bulundu.
SUUDİ ARABİSTAN İRAN'I KINADI
Suudi Arabistan, Kuveyt, Bahreyn, BAE, Katar ve Ürdün'deki ABD üslerine saldıran İran'ı kınadı.
Almanya Hükümet Sözcüsü, Almanya'nın İsrail'in İran'a yönelik saldırıları öncesi bilgilendirildiğini söyledi.
Avrupa Komisyonu Başkanı Leyen, "İran'daki olaylar nedeniyle son derece endişeliyiz. Bölgedeki ortaklarımızla temas halindeyiz. Tarafları sivilleri korumaya ve uluslararası hukuka uymaya çağırıyoruz" dedi.
Norveç Dışişleri Bakanı Espen Barth Eide, İsrail'in İran'a yönelik saldırılarının uluslararası hukukun ihlali olduğunu söyledi.
Eide, devlet televizyonu NRK’ye yaptığı açıklamada, İsrail'in İran'a yönelik saldırılarını sert bir dille eleştirdi.
Saldırıların hukuki dayanağının bulunmadığını belirten Eide, şu ifadeleri kullandı:
"Bu saldırılar İsrail tarafından 'önleyici bir hamle' olarak nitelendiriliyor ancak uluslararası hukuka göre durum böyle değil. Bir saldırının 'önleyici' kabul edilebilmesi için ortada yakın ve acil bir tehdidin bulunması gerekir."
Norveç Dışişleri Bakanı, bölgedeki gerilimin düşürülmesi için tarafları itidale çağırarak krizin diplomatik yollarla çözülmesi gerektiğini vurguladı.
İsveç'in eski Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Carl Bildt de İran'a yapılan saldırıların uluslararası hukuka açık şekilde aykırı olduğunu kaydetti.
Bildt, "ABD ve İsrail tarafından gerçekleştirilen saldırının önemli bir süre boyunca huzursuzluğa yol açacağı kesin. Büyük çaplı bir harekat ve ciddi bir süre devam edecek." dedi.
Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb da saldırılara katılan ABD'nin büyük ölçüde geleneksel uluslararası hukukun dışında hareket ettiğini söyledi.
Stubb, Yle'ye yaptığı açıklamada, "Genellikle bu tür saldırılar için meşruiyet BM'den (Birleşmiş Milletler) ya da en azından müttefiklerden aranır." diyerek, bu kez böyle bir durumun olmadığını belirtti.