İsrail Ali Laricani'nin öldürüldüğünü iddia etti: Hakkında neler biliniyor?

İran'ın üst düzey birçok ismini kaybetmesinin ardından en çok öne çıkan isimlerden biri de Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Ali Laricani oldu. İsrail, gece düzenlenen operasyonlarda Laricani'nin öldürüldüğünü iddia etti, İran ise Laricani'ye ait el yazısı bir notu paylaştı.

ABD-İsrail İran Savaşı'nda son gelişmeler! Haberi Görüntüle

Peki Ali Laricani hakkında neler biliniyor?

Laricani hiçbir zaman Ali Hamaney'in yerine dini lider olabilecek bir isim değildi; ancak tecrübeli İranlı güç figürü, Hamaney'in oğlu Mücteba Hamaney'in yeni dini lider olarak seçilmesinin ardından Tahran'ın güvenlik yapılanmasında yeniden merkezi bir rol üstlendi.

Laricani; yargı erki başkanı Gulam Hüseyin Muhsini Ejei, Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, 1 Mart'ta Devrim Muhafızları'nın başkomutanlığına getirilen Ahmed Vahidi ve Hatemü'l-Enbiya Merkez Karargahı Komutanı Ali Abdullahi gibi isimlerle birlikte yeni dini liderin yakın çevresinin bir parçası olarak görülüyor.

Laricani'nin açıklamaları, onu Tahran ile Washington arasında giderek tırmanan söz düellosunun da merkezine yerleştirdi.

Trump Laricani'nin tehditlerini küçümseyerek, İranlı yetkilinin kim olduğunu bilmediğini söylemişti:
"Ne dediğini, kim olduğunu bilmiyorum. Umurumda bile değil" demişti.

Laricani daha önce de ABD-İsrail saldırıları nedeniyle Trump'ın "bedel ödemesi gerektiğini" söylemiş ve Ali Hamaney'in öldürülmesinin ardından İran'ın ABD başkanını "rahat bırakmayacağı" uyarısında bulunmuştu.

LARİCANİ'NİN GÜCÜ NEREDEN GELİYOR?

67 yaşındaki Laricani, İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Genel Sekreteri olarak görev yapıyor ve ülkenin siyasi ve güvenlik yapısının en önemli figürlerinden biri olarak kabul ediliyor.

Devrim Muhafızları'nda eski bir komutan olan Laricani, İran-Irak Savaşı sırasında bu yapının genelkurmay başkanlığı görevini yürüttü.

Son yıllarda Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan yerine Hamaney adına Rusya, Çin ve Körfez Arap ülkeleriyle ilişkileri yönetme görevini üstlendi. Washington ile yapılan son görüşme turu öncesinde Tahran'ın çerçevesini ve koşullarını aktarmak üzere Umman'a gitti.

Hizbullah ve diğer Şii vekil güçlerin İsrail'i caydırmakta başarısız olmasının ardından Hamaney, Lübnan ve Yemen ile ilişkileri yönetme görevini de Laricani'ye verdi.

Bu adım, Laricani'nin sivil bir figür olması nedeniyle Devrim Muhafızları'nın dış operasyon kolu Kudüs Gücü'ne yönelik bir mesaj olarak yorumlandı.

İran'da 2025 sonunda başlayan protestolar sırasındaki rolü nedeniyle Laricani, Trump yönetiminin yaptırım listesine de alındı.

AHMEDİNEJAD İLE ANLAŞMAZLIK YAŞADI

2005-2007 yılları arasında Mahmud Ahmedinejad döneminde Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Genel Sekreteri olarak görev yapan Laricani, İran'ın nükleer dosyasını yönetti. Ahmedinejad ile yaşadığı anlaşmazlıklar nedeniyle görevden ayrıldı ya da alındı; 5 Ağustos 2025'te yeniden bu göreve döndü.

2008-2020 yılları arasında 12 yıl boyunca İran Meclis Başkanı olarak görev yapan Laricani, dünya güçleriyle yürütülen nükleer müzakerelerde kilit rol oynadı ve 2015 tarihli Kapsamlı Ortak Eylem Planı’nın (JCPOA) önemli aktörlerinden biri oldu.

1994-2004 yılları arasında İran devlet televizyonunun başkanlığını yaptı, 1992-1994 döneminde ise Kültür ve İslami İrşad Bakanı olarak görev aldı. İki kez cumhurbaşkanlığına aday olmaya çalıştı ancak her iki seferinde de adaylığı Anayasayı Koruyucular Konseyi tarafından reddedildi.

KÖKLÜ BİR AİLEDEN GELİYOR

Laricani, köklü bir dini aileden geliyor. Babası üst düzey bir din adamıydı; kayınpederi Morteza Mutahhari ise devrim teorisyenlerinden biri ve Ayetullah Humeyni'ye yakın isimlerindendi. Kardeşi Sadık Laricani de 10 yıl boyunca yargı erkinin başında bulundu.

2021 yılında Laricani, Çin ile milyarlarca dolar değerinde 25 yıllık stratejik anlaşmayı müzakere etmekle görevlendirildi.

2025 Haziran ayında İsrail yaşanan 12 günlük çatışmaya atıfta bulunduğu bir televizyon röportajında Laricani, "İsrailliler savaş sırasında beni aradı ve ülkeyi terk etmem için 12 saat süre verdi, aksi halde öldürüleceğimi söylediler" dedi.

Laricani'nin felsefe alanında doktora derecesi bulunuyor ve çalışmalarının Immanuel Kant üzerine yoğunlaştığı belirtiliyor.

Ailesinin birçok üyesi Batı'da yaşıyor. Bunlar arasında İngiltere'de üniversite profesörü olan bir yeğeni ve İranlı muhalif grupların baskısı sonrası görevinden ayrılmak zorunda kalan, ABD'de ders vermiş bir kızı da bulunuyor.